Điều gì khiến tình yêu bền vững hay tan vỡ? Từ khi các nhà khoa học bắt đầu nghiên cứu về các mối quan hệ lãng mạn, chúng ta đã hiểu thêm rất nhiều về những yếu tố tạo nên một mối tình lâu dài. Nhưng liệu cảm xúc của bạn về mối quan hệ có thể thay đổi chỉ vì một điều tưởng chừng nhỏ nhặt—như chính mặt đất mà bạn đang đứng hay không?
Là những nghiên cứu sinh tại Đại học Waterloo, tôi và đồng nghiệp Amanda Forest bị cuốn hút bởi một lĩnh vực đầy bất ngờ: nhận thức thể hiện qua cơ thể (embodied cognition). Nói đơn giản, đó là mối liên kết chặt chẽ giữa thể xác và tâm trí con người. Hàng loạt nghiên cứu đã chỉ ra rằng cảm giác cơ thể hay tư thế có thể ảnh hưởng đến suy nghĩ và cảm xúc của chúng ta. Một trong những nghiên cứu nổi tiếng nhất trong lĩnh vực này cho thấy khi một người cầm trên tay một cốc cà phê ấm, họ có xu hướng đánh giá người đối diện là ấm áp và thân thiện hơn so với những người cầm một ly cà phê lạnh. Mối liên hệ tinh tế giữa hơi ấm thể xác và sự ấm áp trong cách đối nhân xử thế cũng được thể hiện ngay trong ngôn ngữ – chẳng phải chúng ta luôn trân trọng những cái ôm ấm áp và tìm cách tránh những bờ vai lạnh lùng hay sao?
Jonathan C Wheeler/Flickr
Trong một buổi thảo luận, tôi và Forest bắt đầu suy nghĩ về những cách mà con người sử dụng ngôn ngữ ẩn dụ để miêu tả các mối quan hệ tình cảm. Chúng tôi hy vọng rằng điều này có thể gợi mở về những cảm giác thể chất có thể tác động đến tình yêu.
Không mất quá nhiều thời gian để chúng tôi nhận ra rằng mọi người thường mô tả tình yêu bằng những hình ảnh về sự ổn định – không chỉ về mặt thời gian, mà còn về mặt thể chất. Một mối quan hệ có thể chông chênh hay gập ghềnh; những cặp đôi hạnh phúc thì được xem là đang vững vàng bên nhau; còn những mối tình đầy thăng trầm được ví như tàu lượn siêu tốc.
Điều này đặt ra một câu hỏi thú vị: Liệu có một mối liên hệ sâu sắc giữa sự ổn định thể chất và cảm nhận về sự vững bền trong tình yêu hay không?
Trong nghiên cứu đầu tiên, chúng tôi yêu cầu một nhóm người tham gia đánh giá mức độ ổn định của các cặp đôi nổi tiếng—chẳng hạn như vợ chồng cựu Tổng thống Obama—trong khi họ ngồi trên một chiếc ghế và bàn hơi lắc lư. Nhóm còn lại thực hiện bài khảo sát tương tự nhưng ở một không gian hoàn toàn vững chắc. Kết quả đúng như dự đoán: những người ngồi trên bề mặt không ổn định có xu hướng đánh giá các mối quan hệ là kém bền vững hơn. Sự bất ổn thể chất đã len lỏi vào cách họ nhìn nhận tình yêu.
Trong nghiên cứu tiếp theo, chúng tôi tiến thêm một bước: thay vì đánh giá các cặp đôi khác, lần này, người tham gia sẽ tự nhận xét về chính mối quan hệ của họ. Và đúng như dự đoán, những ai ngồi trên bề mặt không vững chắc cũng cảm thấy tình yêu của mình kém bền vững hơn so với những người ở trạng thái ổn định. Không chỉ vậy, những người cảm thấy mối quan hệ của họ lung lay cũng có mức độ hài lòng thấp hơn với tình yêu của chính mình.
Nhưng liệu sự bất ổn thể chất có thể ảnh hưởng đến cả hành động của con người trong tình yêu?
Trong một nghiên cứu khác, chúng tôi yêu cầu người tham gia ngồi trên hai bề mặt đối lập: một nhóm ngồi trên một tấm đệm hơi bấp bênh, nhóm còn lại ngồi trên một tấm gỗ cứng chắc. Sau đó, họ được yêu cầu gửi một tấm thiệp điện tử bày tỏ tình cảm với người yêu. Kết quả thật đáng chú ý: những người ngồi trên bề mặt không ổn định không chỉ cảm thấy tình yêu của mình ít vững vàng hơn, mà còn viết ra những lời nhắn nhạt nhẽo và thiếu tình cảm hơn.
Tất nhiên, những người tham gia không phải vì ngồi trên một chiếc ghế lung lay mà ngay lập tức muốn chia tay. Nhưng điều này cho thấy cảm nhận của con người về tình yêu có thể dễ dàng bị tác động bởi những yếu tố rất nhỏ nhặt, tưởng như chẳng hề liên quan.
Thế nên, nếu một ngày nào đó bạn muốn ngồi lại và suy ngẫm về chuyện tình cảm của mình, hãy đảm bảo rằng bạn đang ngồi trên một chiếc ghế vững chắc—đừng để bản thân trôi nổi trên một chiếc ghế cà phê lắc lư, hay tệ hơn, một chiếc mô-tô nước đang lao đi giữa biển khơi.
Nguồn: Embodied love: a swerving road can twist your romance | Aeon.co
Theo tamlyhoctoipham.com