NHỮNG ĐIỂM CHÍNH

Con người thường khao khát tình dục khi họ cảm thấy cần gia tăng sự gần gũi, chứ không phải khi mức độ thân mật đã cao và ổn định.
Nhu cầu được an toàn, được gần bên có thể mâu thuẫn với sự mới mẻ và khoảng cách riêng, những điều nuôi dưỡng đam mê.
Hãy giữ cho mình một đời sống riêng và đưa vào mối quan hệ những điều mới lạ, để bạn có thể nhìn người ấy bằng một ánh nhìn khác.

Chúng ta đều quen thuộc với “kịch bản” này: Người bạn đời là người bạn thân nhất của bạn. Hai người cảm thấy vô cùng thoải mái khi ở bên nhau, thoải mái đến mức làm trước mặt nhau những điều mà thuở mới yêu, bạn chưa từng nghĩ mình sẽ làm: vứt đôi tất bẩn lăn lóc trên sàn, mặc chiếc áo thun rách, cạo lông chân khi người ấy vẫn đang trong phòng, hay thản nhiên đắp mặt nạ dưa leo trong bữa tối.

Hai người kể cho nhau nghe mọi bí mật, nói chuyện như thể chung một giọng, thường xuyên hoàn thành nốt câu còn dang dở của nhau. Bạn tin họ, và bạn yêu họ. Nhưng khi đêm xuống, bạn lại thích được ôm nhau ngủ hơn là lao vào những cuộc ái ân cuồng nhiệt như thuở ban đầu. Bạn tự hỏi: “Ham muốn của chúng ta đã đi đâu mất rồi? Khi còn gần như là những người xa lạ, chúng ta đã chẳng thể rời tay khỏi nhau.” Còn bây giờ, khi người ấy bước ngang qua màn hình ti vi trong trạng thái khỏa thân, bạn chỉ nhẹ nhàng nhờ họ tránh sang một bên để mình xem tiếp chương trình.

Vi sao ham muon co the phai nhat trong nhung moi quan he lau dai

Source: Everett Collection/Shutterstock

Vì sao sự thân mật ảnh hưởng đến ham muốn tình dục?

Có rất nhiều lý do để con người tìm đến tình dục. Một trong những lý do nổi bật nhất là mong muốn được gần gũi hơn với người mình yêu. Vì thế, bạn thường khao khát tình dục khi cảm thấy cần gia tăng sự kết nối và thân mật, chứ không phải khi đã cảm thấy người ấy là một phần của mình (hoặc khi bạn bắt đầu xem sự hiện diện của họ là điều hiển nhiên).

Khi mức độ thân mật đã cao và ổn định, điều thường thấy trong các mối quan hệ lâu dài, nhu cầu được gần thêm không còn nhiều nữa, và cùng với đó, thôi thúc tình dục dành cho người ấy cũng giảm đi. Chẳng hạn, nếu bạn cảm thấy mình đã biết hết mọi điều về đối phương, không còn cơ hội chia sẻ trải nghiệm mới hay mở rộng sự thấu hiểu, thì ham muốn có thể tụt dốc nhanh chóng, dù giữa hai người vẫn tồn tại sự thân thiết sâu sắc.

Tuy vậy, chính quá trình làm tăng sự thân mật, như khám phá thêm điều mới mẻ về người ấy, hay nhận ra họ quan tâm đến bạn theo một cách khác trước, lại mang đến cảm giác kích thích đầy quyến rũ. Nó khiến bạn nhìn người mình yêu bằng một ánh sáng khác. Như các chuyên gia về mối quan hệ từ lâu đã nhận định, ham muốn tình dục lớn lên nhờ sự thay đổi và chút bí ẩn, chứ không phải nhờ sự quen thuộc đến mức lặp lại.

Thật vậy, các nghiên cứu cho thấy thân mật ở mức cao nhưng không thay đổi không đồng nghĩa với ham muốn cao hơn. Ngược lại, chính sự gia tăng trong mức độ thân mật mới là điều khơi dậy khao khát.

Nghịch lý nằm ở trung tâm những mối quan hệ yêu đương

Một nghịch lý trong tình yêu là: khi sự thân mật và cam kết ngày càng lớn dần, thì ham muốn và đam mê lại thường suy giảm. Nghịch lý này có thể xuất phát từ sự mâu thuẫn giữa cảm giác an toàn mà một mối quan hệ quen thuộc mang lại và cảm giác mới lạ, bất định, cùng chút tách biệt, những yếu tố thắp lên lửa khao khát.

Duy trì được cá tính riêng và sự khác biệt của mỗi người, ngay cả khi rất gần gũi, có thể làm tăng ham muốn tình dục. Yếu tố quyết định việc thân mật nuôi dưỡng hay kìm hãm ham muốn không nằm ở sự tồn tại của nó, mà ở ý nghĩa mà ta gán cho nó trong bối cảnh mối quan hệ. Khi hai người vẫn giữ được nét riêng, điều đó có thể làm sống dậy mong muốn được gần nhau cả về tâm hồn lẫn thể xác. Ngược lại, nếu ranh giới giữa hai người mờ nhạt đến mức không còn phân biệt, nhu cầu tìm đến tình dục sẽ giảm đi, bởi ta ít khao khát những gì mình cảm thấy đã có quá đầy đủ.

Thắp lại ham muốn bằng sự mới mẻ và khác biệt

Sự mới mẻ là chìa khóa khơi dậy ham muốn và điều đó không nhất thiết phải là những món đồ chơi phòng the hay nhập vai cầu kỳ. “Khúc dạo đầu” trong nghĩa rộng bắt đầu từ rất lâu trước khi bạn bước vào phòng ngủ. Đó là việc giữ cho mọi thứ luôn tươi mới: cùng nhau trò chuyện về những đề tài chưa từng nói, thử những hoạt động mới mẻ và thú vị, học một kỹ năng mới như một đội đồng hành.

Hãy thử quan sát người bạn đời trong những hoàn cảnh khác nhau, trong những vai trò khác của họ mà bạn chưa từng thật sự để tâm. Bạn có thể nhận ra rằng họ không hề “dễ đoán” như mình tưởng, rằng vẫn còn những góc cạnh chưa được khám phá – và chính điều đó có thể khiến tim bạn rung lên một nhịp mới.

Dẫu vậy, việc giữ gìn đời sống riêng cũng quan trọng không kém. Hãy có bạn bè của riêng mình, những sở thích của riêng mình, để bạn không cảm thấy hai người hòa lẫn vào nhau đến mức ngột ngạt. Thường thì chính khoảng cách vừa đủ ấy lại giúp ham muốn tăng lên, bởi ta ít khao khát điều mình nghĩ rằng đã hoàn toàn thuộc về mình. Suy cho cùng, mong muốn được lại gần người mình yêu vốn dĩ rất quyến rũ. Còn khi ta nhìn họ như một món đồ nội thất quen thuộc trong nhà, êm ái, sẵn có, chẳng còn gì bất ngờ, thì sức hút ấy cũng khó lòng còn nguyên vẹn.

Mục tiêu không phải là bớt thân mật, mà là tạo ra một khoảng không giữa hai người – một khoảng không có thể được lấp đầy bằng sự tò mò, nỗi nhớ nhung, và một niềm khao khát được làm mới.

References

Meston, C. M., & Buss, D. M. (2007). Why humans have sex. Archives of sexual behavior, 36, 477-507.
Birnbaum, G. E. (2018). The fragile spell of desire: A functional perspective on changes in sexual desire across relationship development. Personality and Social Psychology Review, 22(2), 101-127.
Birnbaum, G. E., & Muise, A. (2025). The interplay between sexual desire and relationship functioning. Nature Reviews Psychology, 4(3), 193–206.
Perel, E. (2007). Mating in captivity: Sex, lies, and domestic bliss. Hodder.
Baumeister, R. F., & Bratslavsky, E. (1999). Passion, intimacy, and time: Passionate love as a function of change in intimacy. Personality and Social Psychology Review, 3(1), 49-67.
Rubin, H., & Campbell, L. (2012). Day-to-day changes in intimacy predict heightened relationship passion, sexual occurrence, and sexual satisfaction: A dyadic diary analysis. Social Psychological and Personality Science, 3(2), 224-231.
Ferreira, L. C., Narciso, I., & Novo, R. F. (2012). Intimacy, sexual desire, and differentiation in couplehood: A theoretical and methodological review. Journal of Sex & Marital Therapy, 38, 263-280.
Muise, A., & Goss, S. (2024). Does too much closeness dampen desire? On the balance of closeness and otherness for the maintenance of sexual desire in romantic relationships. Current Directions in Psychological Science, 33(1), 68-74.
Birnbaum, G. E., Reis, H. T., Mizrahi, M., Kanat-Maymon, Y., Sass, O., & Granovski-Milner, C. (2016). Intimately connected: The importance of partner responsiveness for experiencing sexual desire. Journal of Personality and Social Psychology, 111(4), 530-546.